»

Thứ bảy, 15/05/2021, 17:43:43 PM (GMT+7)

Một phần ba các loài Cá đang đối mặt với tuyệt chủng

(19:11:19 PM 26/02/2021)
(Tin Môi Trường) - Các loài cá nước ngọt đa dạng và tuyệt đẹp đóng vai trò quan trọng đối với sức khoẻ, an ninh lương thực và sinh kế đối với hàng trăm triệu người trên thế giới. Nhưng theo một báo cáo mới phát hành của 16 tổ chức bảo tồn toàn cầu, các loài cá đang bị de doạ nghiêm trọng với 1/3 số loài bị đang trên bờ tuyệt chủng.

Một[-]phần[-]ba[-]các[-]loài[-]Cá[-]đang[-]đối[-]mặt[-]với[-]tuyệt[-]chủng

Ảnh: WWF

 

Báo cáo Các loài cá bị lãng quên cho chúng ta thấy sự đa dạng độc đáo của các loài cá nước ngọt, với tổng số 18.075 loài – chiếm hơn nửa số loài cá và ¼ số loài động vật có xương sống trên Trái đất. Chỉ riêng sông Mekong đã có 1.148 loài và có tới 4 trong tổng số 10 loài cá nước ngọt khổng lồ. Sự trù phú của các loài cá là điều thiết yếu đối với sự khoẻ mạnh của các con sông, hồ và các vùng đất ngập nước – hỗ trợ các xã hội và nền kinh tế trên toàn cầu. 
 
Thuỷ sản nước ngọt là nguồn cung cấp dinh dưỡng chính cho 200 triệu người khắp châu Á, châu Phi và châu Mỹ La tinh, cũng như tạo công ăn việc làm cho hơn 60 triệu người. Tại Việt Nam, cá là một trong những nguồn dinh dưỡng động vật phổ biến, cung cấp 30-35% lượng dinh dưỡng cho người dân. Số lượng cá khoẻ mạnh cũng giúp duy trì hai ngành công nghiệp lớn trên thế giới: các hoạt động giải trí liên quan tới cá tạo ra hơn 100 tỷ đô la Mỹ hàng năm, trong khi đó các loài cá cảnh là một trong những vật nuôi phổ biến nhất thế giới, có giá trị thương mại trị giá 30 tỷ đô la Mỹ.
 
Nhưng các loài cá nước ngọt tiếp tục bị đánh giá thấp và coi thường – hàng ngàn loài đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng. Suy giảm đa dạng sinh học nước ngọt đang xảy ra với tốc độ nhanh gấp 2 lần so với suy giảm đa dạng sinh học biển và rừng. Đã có 80 loài cá nước ngọt được liệt vào danh sách “Tuyệt chủng” trong sách Đỏ của IUCN, chỉ riêng trong 2020 đã có 16 loài. Ca tra dầu và cá hô khổng lồ sông Mekong – hai loài cá biểu trưng của con sông – cũng đang bị đe doạ nghiêm trọng. Trong khi đó, quần thể các loài cá nước ngọt di cư đã suy giảm 76% kể từ năm 1970 và các loài cá lớn suy giảm 94%.
 
Một[-]phần[-]ba[-]các[-]loài[-]Cá[-]đang[-]đối[-]mặt[-]với[-]tuyệt[-]chủng
Ảnh: WWF
 
Ông Stuart Orr, Quản lý Chương trình Nước ngọt của WWF Quốc tế cho biết: “Không nơi nào khác trên thế giới lại thể hiện rõ cuộc khủng hoảng thiên nhiên như tại các con sông, hồ và các vùng đất ngập nước. Minh chứng rõ nhất về sự tàn phá do chính chúng ta gây ra đó là sự suy giảm quần thể các loài cá nước ngọt. Bất chấp tầm quan trọng của chúng đối với cộng đồng địa phương trên toàn cầu, cá nước ngọt luôn bị lãng quên và không được cân nhắc khi đưa ra các quyết định phát triển về đập thuỷ điện, sử dụng nguồn nước hoặc xây dựng trên các vùng lũ. Cá nước ngọt quan trọng đối với sức khoẻ của con người và các hệ sinh thái nước ngọt – hỗ trợ sự sống cho chúng ta và các loài khác trên Trái đất. Đã đến lúc chúng ta phải ghi nhớ điều đó.”
 
Báo cáo nhấn mạnh những mối đe doạ tàn khốc mà các hệ sinh thái nước ngọt – ngôi nhà các loài cá - đang phải đối mặt bao gồm phá huỷ sinh cảnh, xây dựng đập thuỷ điện trên các dòng chảy của sông, khai thác nước quá mức cho tưới tiêu, và ô nhiễm do công nghiệp và nông nghiệp gây ra. Thêm vào đó, cá nước ngọt cũng bị đe doạ bởi khai thác quá mức và mang tính huỷ diệt, sự xâm lấn của các loài ngoại sinh và tác động của biến đổi khí hậu cũng như khai thác cát không bền vững – hoạt động có thể dẫn tới thay đổi sinh quyển và trữ lượng cá, và buôn bán trái phép. Một số ví dụ điển hình:
 
●Sản lượng loài cá cháy của sông Hằng, phần thượng nguồn Farakka, suy giảm đột ngột từ 19 tấn xuống còn 1 tấn một năm chỉ ngay sau khi đập Farakka được xây dựng vào những năm 1970;
 
●Hoạt động bắt cá tầm để lấy trứng đã khiến cho loài này nằm trong số những loài bị đe doạ nghiêm trọng nhất thế giới; trong khi đó cá trình, được xếp loại cực kỳ nguy cấp tại châu Âu, là loài bị buôn lậu nhiều nhất; 
 
●Hạn ngạch đánh bắt cá quá cao ở sông Amur, Nga, đã góp phần khiến quần thể loài cá hồi lớn nhất nước này bị sụt giảm nghiêm trọng và mùa hè năm 2019 đã không tìm thấy cá hồi con tại các khu vực sinh sản của chúng. 
 
Một[-]phần[-]ba[-]các[-]loài[-]Cá[-]đang[-]đối[-]mặt[-]với[-]tuyệt[-]chủng
Ảnh: WWF
 
Đã có rất nhiều giải pháp đã được đưa ra và năm 2021 là một năm đầy hy vọng để chúng ta lật ngược tình thế, hồi phục quần thể cá nước ngọt đã bị suy giảm trong nhiều thập kỷ. Thế giới cần nắm bắt cơ hội để đưa ra một bản Thỏa thuận đầy triển vọng và khả thi về đa dạng sinh học toàn cầu tại Hội nghị Công ước Liên hiệp quốc về Đa dạng Sinh học ở Côn Minh, Trung Quốc, khi lần đầu tiên việc bảo vệ và khôi phục hệ thống hỗ trợ sự sống vùng nước ngọt như rừng và đại dương được quan tâm. 
 
Ông Orr phát biểu: “Tin tốt là chúng ta biết cần phải làm gì để bảo vệ các loài thủy sản nước ngọt. Một bản Thỏa thuận Mới cho hệ sinh thái nước ngọt sẽ mang lại sự sống cho các con sông, hồ và vùng ngập nước đang chết dần. Bản Thỏa thuận mới cũng sẽ cứu các loài thủy sản nước ngọt đang trên bờ vực tuyệt chủng, đảm bảo nguồn lương thực và công ăn việc làm cho hàng triệu người, bảo tồn các biểu tượng văn hóa, thúc đẩy đa dạng sinh học và cải thiện sức khỏe của các hệ sinh thái nước ngọt với vai trò là nền tảng cho sự thịnh vượng và phúc lợi của chính chúng ta”.
 
“Tương tự với thực tiễn toàn cầu, tại Việt Nam, điều chúng ta cần bây giờ là công nhận giá trị của thủy sản nước ngọt và đánh bắt thủy sản nước ngọt, để chính phủ cam kết thực hiện các mục tiêu và giải pháp mới, cũng như ưu tiên những hệ sinh thái nước ngọt cần được bảo vệ và phục hồi.  Ngoài ra, cần thiết có sự hợp tác và đổi mới thông qua các hoạt động chung liên quan đến chính phủ, doanh nghiệp, nhà đầu tư, các tổ chức xã hội dân sự và cộng đồng.” – Ông Orr kiến nghị.
LÊ PHƯƠNG KHANH
TÁI CHẾ ĐƠN GIẢN THẾ

Gửi ý kiến bạn đọc về: Một phần ba các loài Cá đang đối mặt với tuyệt chủng

* *
*
*
Chọn file
(File: .Zip - 2M)
(Tin Môi Trường hoan nghênh các ý kiến đóng góp của bạn đọc cho bài viết. Các thảo luận sẽ được xem xét trước khi đăng tải. Tin Môi Trường giữ quyền từ chối những lời lẽ xúc phạm cá nhân, tổ chức; lời lẽ trái thuần phong mỹ tục, vi phạm pháp luật. Bạn đọc thảo luận bằng tiếng Việt có dấu. Ý kiến không nhất thiết thể hiện quan điểm của Tin Môi Trường. Cám ơn sự đóng góp và hợp tác của các bạn)
Trung tâm Truyền thông Cộng đồng Môi trường
Đường dây nóng
 TA Coaching @tahealingcoachingCPECO
 Cấp phép khai thác cát tràn lan

Cấp phép khai thác cát tràn lan

(Tin Môi Trường) - Việc Bộ Tài nguyên và Môi trường cấp phép cho 6 doanh nghiệp khai thác cát trắng ở huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên - Huế gây bất bình đối với chính quyền và người dân

Tin Môi Trường
 Hoa Kỳ giúp thúc đẩy ngành năng lượng của Việt Nam

Hoa Kỳ giúp thúc đẩy ngành năng lượng của Việt Nam

(Tin Môi Trường) - Ngày 28/4/202, Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID) và Bộ Công Thương Việt Nam tổ chức sự kiện tổng kết dự án Năng lượng Phát thải Thấp Việt Nam (V-LEEP) do USAID tài trợ sau 5 năm thực hiện.

VACNE 30 năm
 Hà Nội:Hàng trăm cây phong lá đỏ sắp bị "khai tử"

Hà Nội:Hàng trăm cây phong lá đỏ sắp bị "khai tử"

(Tin Môi Trường) - 217 cây phong lá đỏ còn sống được trồng trên đường Nguyễn Chí Thanh và Trần Duy Hưng (Hà Nội) sẽ được đánh chuyển đi nơi khác để trồng cây khác thay thế.

Hội BVTN&MT Việt Nam
KHÔNG XẢ RÁC BỪA BÃI