»

Thứ sáu, 22/01/2021, 00:43:57 AM (GMT+7)

Thập niên đầu tiên của "Công viên địa chất"

(22:40:15 PM 03/12/2020)
(Tin Môi Trường) - Chúng ta vừa trải qua một tuần lễ đặc biệt của những cột mốc về khái niệm Công viên địa chất toàn cầu. Nếu vào đầu tuần (ngày 24/1), tỉnh Đắk Nông vừa chính thức đón nhận danh hiệu này từ đại diện UNESCO thì tới cuối tuần (ngày 28/11), tỉnh Hà Giang cũng tổ chức lễ kỉ niệm 10 năm Cao nguyên đá Đồng Văn trở thành Công viên địa chất toàn cầu.

Cần nhắc lại, 10 năm trước, danh hiệu mà UNESCO trao tặng cho Cao nguyên đá Đồng Văn cũng là điểm khởi đầu để mở ra một thời kì mới cho ngành du lịch địa chất tại Việt Nam, khi chúng ta bắt đầu có chiến lược khai thác những tiềm năng trong lĩnh vực này.

 

Trong một thời gian dài trước đó, do nhiều nguyên nhân, quá trình nghiên cứu di sản địa chất ở Việt Nam được phát triển với tốc độ rất chậm so với các nước tiên tiến trong khu vực và trên thế giới. Và thống kê cho thấy: Hướng nghiên cứu về di sản địa chất theo đúng nghĩa mới thực sự được Bảo tàng Địa chất Việt Nam đề xuất lần đầu từ năm 1998.
 
Thế nhưng, kết quả từ hướng nghiên cứu này cũng đến khá sớm, khi với sự giúp đỡ của các chuyên gia thuộc Cục Địa chất Hoàng gia Anh, chúng ta đã xây dựng hồ sơ cho Vịnh Hạ Long và UNESCO công nhận là Di sản Thiên nhiên Thế giới lần thứ 2 vào năm 2000 theo tiêu chí mới về địa chất - địa mạo.
 
Để rồi tiếp đó, vào năm 2004, đề án nghiên cứu đầu tiên về bảo tồn di sản địa chất tại Việt Nam của PGS Trịnh Dánh được công bố với kết luận: Chúng ta có một hệ di sản địa chất vô cùng phong phú, với đầy đủ 10 loại di sản địa chất (theo tiêu chuẩn tạm thời do UNESCO đưa ra) phân bố khắp các khu vực. Đề án cũng đề xuất thành lập 3 công viên địa chất đầu tiên tại Ghềnh Đá Đĩa (Phú Yên), cụm Ba Làng An - Lý Sơn (Quảng Ngãi) và thác Trinh Nữ tại Cư Jut (Đắk Nông).
 
Đáng nói, năm 2004 cũng là thời điểm những công viên địa chất đầu tiên thuộc mạng lưới công viên địa chất toàn cầu được UNESCO công nhận với các tiêu chí đặc thù về thẩm mỹ, quan điểm khoa học, sự hiếm có, ý nghĩa giáo dục...Và, khi chúng ta đặt trọng tâm nghiên cứu và có chiến lược tiếp cận với danh hiệu này, trái ngọt đã tới khá nhanh.
 
Lần lượt vào các năm 2010, 2018 và 2020, 3 công viên địa chất tại Hà Giang, Cao Bằng và Đắk Nông đã lần lượt được UNESCO ghi danh vào mạng lưới công viên địa chất toàn cầu. Thực tế này phù hợp với đề án Đề án “Bảo tồn di sản địa chất, phát triển và quản lý mạng lưới công viên địa chất ở Việt Nam” được Chính phủ phê duyệt năm 2014 khi Việt Nam lần lượt đặt ra 2 cái đích: Có 2 hoặc 3 công viên địa chất được UNESCO công nhận vào năm 2020 và có khoảng 25 - 30 công viên địa chất cấp quốc gia hoặc toàn cầu vào năm 2030.
 
Thập[-]niên[-]đầu[-]tiên[-]của[-]"Công[-]viên[-]địa[-]chất"
 
***
 
Không lạ, khi việc bảo tồn di sản địa chất - và tiếp sau đó là thành lập các công viên địa chất - đang được chú ý và đã được “đánh dấu” bước đầu tại 37 địa phương trên toàn quốc. Câu chuyện gắn với những hy vọng về “lối ra” để phát triển du lịch, đặc biệt ở những vùng địa phương nghèo và không có tài nguyên gì nổi bật ngoài... đá núi. Và thực tế, UNESCO cũng từng công bố: Một trong những mục đích chiến lược của mạng lưới công viên địa chất toàn cầu này là việc tạo cơ hội phát triển kinh tế, xã hội và văn hóa bền vững cho những khu vực được ghi danh.
 
Nhưng cũng cần nhắc lại, một thập niên vừa qua cũng chỉ là bước đi đầu tiên trong một lộ trình rất dài của các công viên địa chất tại Việt Nam. Bởi thực tế, ngay cả những địa phương sở hữu danh hiệu công viên địa chất toàn cầu như Đắk Nông, Hà Giang và Cao Bằng cũng vẫn chưa thể thật sự biến du lịch thành mũi nhọn kinh tế địa phương như tâm nguyện. Lý do của điều ấy đã được chỉ ra khá rõ - nhưng cũng không dễ khắc phục trong một sớm một chiều - với sự hạn chế về hạ tầng, về nguồn vốn đầu tư, về sự chưa mặn mà của nhiều doanh nghiệp vốn sẵn tâm lý “ăn xổi” và đặc biệt là kinh nghiệm quy hoạch, bảo tồn, phát triển du lịch địa chất một cách vững bền, hợp lý...
 
Bởi thế, hãy hy vọng, trong một thập niên mới, chúng ta sẽ có thêm những bài học và kinh nghiệm, để khai thác và phát huy vốn di sản địa chất độc đáo của mình.
Anh Bảo (TT&VH)
TÁI CHẾ ĐƠN GIẢN THẾ

Gửi ý kiến bạn đọc về: Thập niên đầu tiên của "Công viên địa chất"

* *
*
*
Chọn file
(File: .Zip - 2M)
(Tin Môi Trường hoan nghênh các ý kiến đóng góp của bạn đọc cho bài viết. Các thảo luận sẽ được xem xét trước khi đăng tải. Tin Môi Trường giữ quyền từ chối những lời lẽ xúc phạm cá nhân, tổ chức; lời lẽ trái thuần phong mỹ tục, vi phạm pháp luật. Bạn đọc thảo luận bằng tiếng Việt có dấu. Ý kiến không nhất thiết thể hiện quan điểm của Tin Môi Trường. Cám ơn sự đóng góp và hợp tác của các bạn)
Trung tâm Truyền thông Cộng đồng Môi trường
Đường dây nóng
 TA Coaching @tahealingcoachingCPECO
Tin Môi Trường
 Sắp hết thời mạnh ai nấy lấn biển!

Sắp hết thời mạnh ai nấy lấn biển!

(Tin Môi Trường) - Bộ Tài nguyên và Môi trường đang đề nghị xây dựng nghị định của Chính phủ về lấn biển. Theo đánh giá của Bộ này, bên cạnh các lợi ích thu được, hoạt động lấn biển nếu không quản lý, kiểm soát tốt sẽ tác động rất lớn đến môi trường, hệ sinh thái, sinh kế của người dân ven biển, kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh đất nước cả trước mắt và lâu dài…

VACNE 30 năm
  Lâm Đồng: Chưa có quy định xử lý người đứng đầu để xảy ra lấn chiếm rừng trái phép

Lâm Đồng: Chưa có quy định xử lý người đứng đầu để xảy ra lấn chiếm rừng trái phép

(Tin Môi Trường) - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Phạm S vừa chỉ đạo các sở ngành, cơ quan, địa phương tăng cường công tác quản lý bảo vệ rừng, ngăn chặn tình trạng phá rừng, lấn chiếm đất lâm nghiệp, khôi phục rừng tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2020-2025, định hướng đến năm 2030.

Hội BVTN&MT Việt Nam
KHÔNG XẢ RÁC BỪA BÃI